پرسش و پاسخ
2008 10 25
     
گفتار پنجم
2008 10 18
     
گفتار چهارم
2008 10 11
     
گفتار سوم
2008 09 27
     
گفتار دوم
2008 09 27
     
گفتار يکم
2008 09 20
     
رويارويی سوسياليسم و مذهب
از کجا بر می خيزد؟
محمد رضا شالگونی
 
چپ و مذهب
ويژه نامه ی مجله ی آرش

درباره مذهب
گفتارهائی از محمد رضا شالگونی

برخورد و دیدگاه جریان ها و نیروهای چپ، طرفداران سوسیالیسم به دین چگونه بوده است؟ رویاروییِ سوسیالیسم و مذهب از کجا برخاسته است؟

دین که کارل مارکس از آن چون آه انسان ستم ددیده، جان جهان بی جان، قلب دنیای بی قلب، روح زمانه بی روح ، افیون توده ها و مسکن آلام و درد ها و رنج ها یاد کرده، از چه نقدهائی گذر نموده که نقد آن را نقد دره پراشکی خوانده که دین هاله آن است و ستیز با دین ستیز با جهانی که دین عطر معنوی آن است.

در سال های آغازین سده 21 نه تنها از نقش مذهب و رویکرد به آن کاسته نشده بلکه انواع و اقسام فرقه های مذهبی جدید در کنار و یا در متن و بطن مذاهب بزرگ پدید آمده اند. چرا؟

در سه چهار دهه اخیر پا بپای ظهور جریان های مذهبی در جنبش های اجتماعی و طبقاتی از جمله الهیات رهائی بخش از یک سو و فعال شدن بنیادگرائی مذهبی، اسلام گرائی در خاورمیانه و راست مسیحی در امریکا از سوی دیگر، مساله چگونگی رابطه و برخورد سوسیالیست ها با مذهب را در جنبش های اجتماعی مطرح کرده است.

مذهب چه هست، از کی و چگونه و در پاسخ به کدام نیازهای انسان پدید آمد؟
دلائل دوام مذهب در چیست؟
ایا شرط سوسیالیزم ، آتئیسم ، بی خدائی و بی دینی است؟
آیا ضدیت مارکسیسم با هر نوع اعتقاد مذهبی، مانعی بر سر راه عملی شدن طرح اصلی خود مارکسیسم یعنی اتحاد طبقاتی کارگران ایجاد نکرده است؟
مبارزه با تاریک اندیشی مذهبی با ابتکار عمل چه کسانی ، برخی از بورژواها ، برخی از میانه روهای مذهبی ، طیف گسترده چپ ها کمونیست ها سوسیالیست ها مارکسیست ها ...
پایگاه اصلی مذهب در میان مردم ستم دیده است. همان هائی که قرار است جهان دیگری بسازند و سرنوشت بشریت را رقم بزنند. چگونه؟
آیا هر انسان مدرن ، غیر مذهبی است؟
فعال شدن مذاهب و ظهور بنیادگرائی مذهبی از کجاست؟
آیا اسلام دین ویژه ای است؟
آیا مسلمانان در زمینه تطبیق خود با دنیای مدرن با پیروان دین های دیگر تفاوت ماهوی دارند؟
نظریه ماتریالیستی منسجم در مبارزه با تاریک اندیشی مذهبی چه مفاد و منطقی دارد؟
زمینه روانی مذهب در کجاست؟ رابطه مرگ و مذهب چیست؟

محمد رضا شالگونی در 5 گفتار به مساله سوسیالیزم و مذهب می پردازد با نگاهی تاریخی به نظر مارکسیست ها درباره مذهب